Orhan Asena'nın "Yıldız Yargılanması" ve Güngör Dilmen'in "Devlet ve İnsan" adlı oyunlarının tarihsel gerçeklik açısından değerlendirilmesi ve yazarların tarihsel bakış açıları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, TİYATRO ANASANAT DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVİNÇ GEDİKTAŞ
Danışman: Ümit Aydoğdu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tarihsel oyunlar edebiyat tarihinin başlangıcından bu yana tiyatro sanatına konu olmuştur. Bu çalışmada, aynı tarihsel dönemi farklı biçimde ele alışlarıyla iki yazarın oyunları incelenmiştir. Orhan Asena'nın "Yıldız Yargılanması" ve Güngör Dilmen'in "Devlet ve İnsan" adlı oyunlarında 1876 Tanzimat Dönemi ve Abdülaziz'in ölümünden beş yıl sonra geçen olaylar anlatılmıştır. Abdülaziz'in ölümünden sorumlu tutulan, ilerici ve yenilikçi düşüncelere sahip olan Mithat Paşa, Yıldız Mahkemesi'nde yargılanmış ve daha sonra Abdülhamit tarafından Taif'e sürülerek orada boğdurularak öldürülmüştür. 1950 kuşağı içinde yer alan ve Türk Tiyatrosu'na çok sayıda eser kazandıran, kendini sürekli yenileyen bir yazar olan Orhan Asena, eserlerini yazarken toplumsal yapıyı, evrensel değerleri, güncel yaklaşımı, düşünsel boyutu ve nesnel tutumunu her zaman korumuştur. 1960 kuşağı içinde yer alan, Çağdaş Türk Tiyatrosu'nun yapıtaşlarından biri olan ve yazdığı oyunlarla tiyatroyu temel işlevine kavuşturan Güngör Dilmen, eserlerinde genellikle tarihsel ve mitolojik konuları işlemiş, kullandığı dil ve teknik ustalığı ile araştırıcı nitelikli, kendini sürekli aşabilen bir yazar olmuştur. Bu çalışmada Asena'nın "Yıldız Yargılanması" ve Dilmen'in "Devlet ve İnsan" adlı oyunları tarihsel gerçeklik açısından değerlendirilmiş, bunun sonucunda da iki yazarın tarihe bakış açıları aynı tarihsel dönemi ele alışları sırasında, birbirleriyle örtüşen ya da ayrışan yanları irdelenmiştir.