Reklamcılıkta Yapay Zekâ ile Ortak Üretim: Kreatiflerin Meslekî Benlik Algıları


Akarsu H. (Yürütücü)

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2025 - 2026

  • Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
  • Destek Programı: BAP Araştırma Projesi
  • Başlama Tarihi: Ekim 2025
  • Bitiş Tarihi: Temmuz 2026

Proje Özeti

Bu araştırma, yapay zekâ destekli araçların reklamcılık sektöründe kreatif görevlerde çalışan profesyonellerin meslekî benlik algılarına etkisini çok boyutlu biçimde incelemeyi amaçlamaktadır. Yaratıcı üretim süreçlerinde hızla yaygınlaşan yapay zekâ uygulamaları yalnızca işin yapılış şeklini değil, aynı zamanda kreatif çalışanların meslekî öz-yeterlilik, yaratıcı özerklik, üretim çıktısına yönelik sahiplik hissi ve genel meslekî tatmin düzeylerini de dönüştürmektedir. Reklamcılık sektörü, insan yaratıcılığı ile algoritmik üretkenliğin birlikte işlediği öncü bir alan olarak bu dönüşümün tüm boyutlarıyla gözlemlenebildiği stratejik bir bağlam sunmaktadır. Bu çerçevede araştırma, yapay zekânın yaratıcı üretime entegrasyonunun söz konusu psikolojik değişkenler üzerindeki etkilerini anlamayı hedeflemektedir. Çalışma, nitel araştırma paradigmasına uygun olarak tasarlanmıştır. Araştırma kapsamında, yapay zekâ araçlarını aktif biçimde kullanan ve reklamcılık sektöründe çalışan 12 ila 20 kreatif profesyonelle yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilecektir. Katılımcılar, reklam veya dijital medya ajanslarının kreatif ve sosyal medya departmanlarında görev yapan ve yapay zekâ araçlarının sektörde yaygınlaşmasından önce profesyonel deneyim edinmiş bireyler arasından, amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenecektir. Görüşmeler; yapay zekâ ile üretim deneyimi, meslekî öz-yeterlilik algısı, algılanan yaratıcı özerklik, ortaya çıkan işe yönelik psikolojik sahiplik ve yapay zekâ uygulamalarının meslekî yansımaları olmak üzere beş ana tema etrafında yürütülecek; elde edilen veriler tematik analiz yöntemiyle değerlendirilecektir. Araştırmanın özgün değeri, üretim sürecindeki dönüşümün teknik boyutlarından ziyade, insan merkezli etkilerini görünür kılma çabasında yatmaktadır. Bu çalışma, dijitalleşen yaratıcı üretim ortamlarında meslekî kimlik, motivasyon ve aidiyet gibi psikolojik boyutların nasıl yeniden şekillendiğine ışık tutacaktır.