YAPAY ZEKÂ VE CEZAİ SORUMLULUK
Özenbaş Boydağ N. (Yürütücü)
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Doktora, 2023 - 2025
- Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
- Destek Programı: BAP Doktora
- Başlama Tarihi: Eylül 2023
- Bitiş Tarihi: Kasım 2025
Proje Özeti
Günümüzde yaşanan önemli gelişmelerden biri, insan eliyle oluşturulmuş yapay zekadır. Hayatın her aşamasında ve her yerinde kullanılması kaçınılmaz olan bu yapıların hiç kuşkusuz müspet olduğu kadar menfi çıktıları da bulunmaktadır. Yapay zekanın, insan ve toplumun temel haklarının ihlaline yol açan bazı etkileri ortaya çıkabilir. Ayrıca yapay zekaya tanınacak hukuki statüye göre bazı hakları da olabilecektir. Dalları ve araçlarıyla hak olarak ifade edilen menfaat veya yararları koruyan, sorumluluk ve maddi yaptırım (cebri müeyyide) kurumlarına sahip olan hukuk ile hukuki statü kazanmasıyla bitlikte yapay zekâ arasında hukuki ilişkisi başlayacaktır. Aslında yapay zekâ çözümlenmesi gereken birçok sorunu da beraberinde getirmektedir. Ceza hukuku açısından ise özellikle “Tehlikeli (riskli) nitelik taşıyan girişimlerde dikkat ve özen yükümlülüğü”, “İzin verilen riskin (erlaubtes Risiko) yapay zeka bakımından sınırları”, “Yapay zekânın cezai sorumluluğu”, “Yapay zekanın aktif olarak kullanılması karşısında hukuki bakımdan İnsanın tek ve gerçek fail olarak sorumlu olarak kabul edilmesine devam edilip edilmeyeceği meselesi”, “Yapay zekanın cezai sorumluluğa etkisi”, “Yapay zekanın insanın hukuki sorumluluğu üzerindeki etkisi”, “Yapay zeka ile ilgili olarak farklı sorumluluk türlerinin doğup doğmayacağı” gibi önemli birçok hukuksal sorun karşımıza çıkmaktadır. Ortaya çıkan bu hukuksal soruna “Yapay zekanın cezai sorumluluğu” başlığı altında ceza hukukunun başta suç unsurları, kusurluluk, sorumluluk gibi kurum ve kavramlarından yararlanılarak tezimizde çözümler, hipotezler sunulmaya çalışılacaktır.