Beşeri Ürün Formulasyonlarında Kullanılmak Üzere Standardize Drog Uçucu ve Sabit Yağların Üretilmesi

Özek G. (Yürütücü), Yur S., Yaylacı Ö. K., Özek T., Acar Çevik U.

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Güdümlü, 2025 - 2027

Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
Destek Programı: BAP Güdümlü
Başlama Tarihi: Ekim 2025
Bitiş Tarihi: Nisan 2027

Proje Özeti

Anadolu Üniversitesi, Bitki, İlaç ve Bilimsel Araştırmalar Uygulama ve Araştırma Merkezi (AUBİBAM) tarafında yürütülmekte olan proje kapsamında Çukurhisar Yeni Mahallesinde bulunan tarlalarında yetiştirilecek tıbbi ve aromatik bitkilerden standardize drog, uçucu ve sabit yağlar üretilerek beşeri ürün hazırlanmasında ham madde kaynağı olarak kullanılacaktır. Tarım ilacı ve pestisit kullanılmadan elde edilen bitkilerden yüksek kalitede bitkisel hammaddeler elde edilerek beşeri ürün formulasyonunda kullanılmak üzere standardize edilecektir. Yalancı iğde, sarı kantaron, oğul otu, aspir ve aynısefa bitkileri projede yer alacaklardır.
Elde edilen ürünün kalitesi kromatografik tekniklerle, GC-FID/MS, HPLC, FT-IR ve UPC2 sistemlerinde tespit edilecektir. Üniversite tarlasında yetiştirilen bitkiler ve onlardan distilasyon, ekstraksiyon gibi uygun yöntemlerle elde edilen uçucu ve sabit yağlar katkı maddesi içermeyen kalitesiyle ön plana çıkmaktadır. Bahsedilen bitkilerin ve onlardan elde edilen drog, uçucu ve sabit yağlar hem terapotik hem de kozmetik amaçla kullanımlardaki etkileri kanıtlanmış değerli bileşenleri içermektedir. Söz konusu standardize edilecek tıbbi ve aromatik bitkiler ve uçucu ve sabit yağlar özellikle kimyasal katkı maddelerinden uzak, çevre ve kullanıcı dostu alternatifler olarak önem taşımaktadır.
Bu standardize ürünler beşeri formülasyonların geliştirilmesinde hammadde kaynakları olarak kullanılacaktır. Tanımlanmış ve standardize edilmiş bitkisel ürünün ticari olarak piyasada bulunan, genellikle sentetik katkı bileşenler içeren benzer ürünlere kıyasla daha doğal, güvenilir ve etkili seçenekler sunmaktır. Standardizasyon, araştırma sonuçlarının karşılaştırılabilirliğini ve uluslararası kabuledilebilirliğini sağlar. Beşeri formulasyonlarda standardize bitkisel ürünlerin kullanımı, etkinlik, güvenlilik, kalite ve bilimsel geçerliliği garanti altına alır. Bu da ürünlerin global pazarda rekabet edebilmesi için vazgeçilmezdir.
Standardize bitkilerin, uçucu ve sabit yağlarının kalite özellikleri dikkate alınarak, bu proje ürünlerinin ileride sadece kozmetik değil aynı zamanda terapotik amaçla kullanılabilecek ürünlerin hazırlanmasında kullanımı beklenmektedir. Bu bağlamda, ürünlerin ticari pazarda katma değeri yüksek, nitelikli bitkisel ürün olarak konumlanması amaçlanmaktadır.