ORTAOKUL ÖĞRENCİLERİNİN YARATICILIĞINI ÖLÇMEYE YÖNELİK MATEMATİKSEL ÜRETKENLİK TESTİNİN GELİŞTİRİLMESİ


Doç. Dr. BİLGE BAL SEZEREL

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, EĞİTİM FAKÜLTESİ, ÖZEL EĞİTİM BÖLÜMÜ, Türkiye

Tez Danışmanı: Uğur Sak

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu çalışmada matematikte yaratıcı olan öğrencileri tanılamak amacıyla matematik alanına özgü bir yaratıcılık ölçeği geliştirmek ve ölçeğin psikometrik özelliklerini ortaya koymak hedeflenmiştir. Çalışma, 2015-2018 yıllarında Eskişehir ili Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı altı ortaokulda ve Üstün Yetenekliler Eğitimi Araştırma ve Uygulama Merkezi’nde (ÜYEP) 5., 6., 7. ve 8. sınıf düzeyindeki 1129 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Matematiksel Üretkenlik Testi (MÜT) problem oluşturma, varsayım oluşturma ve kanıtlama alt ölçeklerinden oluşmaktadır. MÜT’ün her bir alt ölçeğinde 2 adet madde yer almaktadır. MÜT’ten üç türde (akıcılık, esneklik ve yaratıcılık bölümü) yaratıcılık puanı elde edilmektedir. Yapı geçerliği testi için yapılan AFA, %63,36’lık varyansa sahip 3 faktörlü bir yapı (problem oluşturma, varsayım oluşturma ve kanıtlama) önermiş, DFA ise kuramsal modeli doğrulamış ve uyum endeksleri “mükemmel uyum” göstermiştir. Ölçüt geçerliğini test etmek amacıyla yapılan bağımsız gruplar için tek yönlü ANOVA sonunda sınıf düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunmuş F(3,876)=9.820,…,48.452, p<.001 ve Pearson korelasyon katsayıları, MÜT puanlarının matematik dersi karne notları ile korelasyonunun yüksek olduğunu göstermiştir rtop. akıcılık.=.504, rtop. esneklik=.554, rtop. yaratıcılık bölümü=.550; p<.001. Ölçeğin içtutarlık güvenirlik değerlerinin 𝛼akı. =.831; 𝛼𝑒sn. =.780; 𝛼y.böl. =.852 olduğu ve okuyuculararası güvenirlik (ICC) değerlerinin 𝐼𝐶𝐶akı. =.991; 𝐼𝐶𝐶𝑒sn. =.981; 𝐼𝐶𝐶y.böl. =.988 olduğu bulunmuştur.