İşletmelerin Avrupa Birliği (AB) Kurumsal Sürdürülebilirlik Durum Tespiti Direktifi Kapsamında Karşılaşacakları Yükümlülükler ve Eskişehir’den AB’ye İhracat Yapan İşletmelerde Bir Araştırma

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yönetim ve Organizasyon, Türkiye

Tez Danışmanı: Hatice Zümrüt Tonus

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu çalışma, makro düzeyde bir vizyon olan sürdürülebilirlik kavramının, mikro düzeyde kurumsal sürdürülebilirlik stratejilerine dönüşümünü ve bu sürecin Avrupa Birliği’nin Kurumsal Sürdürülebilirlik Durum Tespiti Direktifi (KSDTD) ile kazandığı yasal zorunluluk boyutunu incelemektedir. Araştırma, Eskişehir sanayisinde faaliyet gösteren üç farklı işletmenin (İşletme A, B ve C) çevresel, sosyal ve yönetişimsel performanslarını KSDTD uyumu ekseninde analiz etmeyi amaçlamaktadır.

Nitel araştırma yönteminin benimsendiği çalışmada, işletmelerin sürdürülebilirliği gönüllü bir çabadan, KSDTD’nin gerektirdiği bağlayıcı bir "durum tespiti" (due diligence) modeline geçirme kapasiteleri yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla sorgulanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde betimsel analiz yöntemi benimsenmiştir. Bulgular; İşletme A ve B’nin stratejik liderlik ve pazar baskısıyla kurumsal sürdürülebilirliği içselleştirdiğini, İşletme C’nin ise henüz temel mevzuat uyumu aşamasında olduğunu göstermektedir. Çalışma, KSDTD’nin Türk ihracatçıları için bir "yeşil bariyer" olmaktan çıkarılıp, kurumsal dönüşüm yoluyla küresel rekabet avantajına nasıl dönüştürülebileceğine dair öneriler de sunmaktadır. Kurumsal sürdürülebilirliğin gönüllülükten zorunluluğa geçişi konusunda alana katkıda bulunmaktadır.