Karakter olgusu ve Türk çizgi karakterlerin evrenselleşme sorunu


Tezin Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, GÜZEL SANATLAR ENSTİTÜSÜ, ANİMASYON ANASANAT DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞENEL YEŞİLOT

Danışman: Hikmet Sofuoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geçmişten günümüze insanın zihinsel üretimlerinin en önemlilerinden bir tanesi kurgu karakterler olmuştur. Dönemsel ihtiyaçlara göre tasarlanan karakterler, çağının sosyal kültürel, ekonomik ve politik durumlarının yansıtıcısı olarak işlev görmüş ve toplumları özellikle düşünsel anlamda etkileyerek yönlendirmiştir. İlk çağlardan günümüze kadar sayısız karakter çeşitli formlarda tarih sahnesine çıkmasına karşın, çok azı zaman ve mekandan bağımsızlaşarak evrenselleşmiştir. Zamanlarının karakter normlarını yaratan bu gibi evrensel karakterler, diğer karakterlerin oluşturulmasında ana etken olmuşlardır. Klasik (evrensel) karakterlerin büyük çoğunluğunun, yazılı kültüre erken dönemlerde geçen batı toplumlarında yaratılması, günümüzde batılı ülkelerin ya da toplumların birçok alanda olduğu gibi kültürel ihraç ürünleri olan, kurgu karakter dünyasında da başat konum sağlamıştır. Bu nedenle, batı toplumlarında yaratılan edebiyat ve özellikle çizgi kökenli evrensel karakterlerin bazılarının tez çalışması sırasında detaylı bir şekilde incelenmesi, evrensellik ölçütlerinin anlaşılması bakımından faydalı olacaktır. Tanımlanan ölçütler, özellikle Türk çizgi dünyasında üretilmiş yerel karakterlerle kıyaslanarak, Türk çizgi karakterlerin evrenselleşme sorununun nedenleri saptanmaya çalışılacaktır. Böylece küresel olarak, özellikle çizgi kökenli tanınan bilinen bir karakteri bulunmayan Türk kültür dünyasının önemli sorunlarından birisine çözüm önerisi oluşturulabilecektir.