Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Öğrencilerin Problem Davranışlarının Zorlayıcılık Düzeylerinin Öğretmenlerin Elektrofizyolojik Tepkilerine Göre Sınıflandırılması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, ÖZEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEKAİ ALPER ALP

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Veysel Aksoy

Eş Danışman: Avşar Ardıç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İlişkisel tarama modeliyle tasarlanan bu çalışmanın amacı Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) olan öğrencilerin yaygın sergilediği problem davranış biçimleri karşısında öğretmenlerin duygusal yanıtlarını nesnel ve öznel ölçümlerle değerlendirmektir. Bu amaç doğrultusunda, OSB'li öğrencilerle çalışmakta olan 34 öğretmenden toplanan elektroensefalografi (EEG) sinyalleri ve özbildirime dayalı elde edilen duygu verileriyle davranış biçimleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Öğretmenlerin duygularının uyandırılmasında problem davranış biçimlerini yansıtan vinyetler ve videolar kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, problem davranışlar karşısında özel eğitim öğretmenlerinin kendine zarar verme ve saldırganlık davranışı başta olmak üzere tüm davranış biçimlerinde yoğun olumsuz duygular yaşadıklarını ve yüksek kaygı düzeyi bildirdiklerini göstermektedir. Aynı zamanda bulgular, öğretmenlerin yaşadığı olumsuz duygulara ve kaygı düzeylerine yönelik öz farkındalıklarının sınırlı düzeyde olduğunu bildirmektedir. Bulgular alanyazındaki diğer çalışmalar bağlamında tartışılmış ve çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Sözcükler: Otizm spektrum bozukluğu, Problem davranış, Öğretmen duguları, Kaygı düzeyi, EEG.