1960 sonrası çağdaş baskıresim sanatında beden imgesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Baskı Sanatları, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM ESRA GÖKALP

Danışman: Hayri Esmer

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, 1960 sonrasında yaşanan toplumsal, politik ve kültürel dönüşümlerle birlikte sanat alanında değişen beden algısına odaklanmaktadır. Özellikle baskıresim sanatında bedenin bir iz, bir ifade ve anlam taşıyıcısı olarak nasıl ele alındığı incelenmiştir. 1960 sonrasında beden artık sadece resmedilen bir etüt nesnesi değil; hafızanın, kimliğin ve direnişin taşıyıcısı haline gelmiştir. Çalışma, bedenin tarihsel süreç içindeki konumunu ve zamanla bedene dair fikirlerin nasıl evrildiğini inceleyerek başlamaktadır. Tez kapsamında incelenen sanatçılar, farklı temsil biçimleriyle beden aracılığıyla kimi zaman bir kimliği görünür kılmakta, kimi zaman ise toplumsal baskılara karşı bir duruş sergilemektedir. Baskıresmin teknik doğası gereği —iz bırakmak, çoğaltmak, katmanlı anlatım kurmak—bedenin ele alınış biçimini ve taşıdığı anlamları çeşitlendirmektedir. Bu çalışmada, sanatçıların bedeni gerek çizerek, gerek doğrudan üretim sürecine dahil ederek nasıl kişisel ve kolektif anlatılar elde ettikleri değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, bu tez 1960 sonrası çağdaş baskıresim sanatında bedenin bir ifade aracı, ideolojik bir nesne ve varoluş biçimi olarak nasıl ve ne şekilde yer bulduğunu görünür kılmayı amaçlamaktadır.