ZAYIF FONOLOJİK FARKINDALIK BECERİLERİ GELİŞTİRMEYE YÖNELİK WEB TABANLI FONOLOJİK FARKINDALIK EĞİTİM PROGRAMININ (FONFAR) GELİŞTİRİLMESİ


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ÖZEL EĞİTİM, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLEFŞAN ÖZGE KALAYCI

Danışman: Özlem Diken

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırmanın amacı, zayıf fonolojik farkındalık becerilerini desteklemeye yönelik çocuklar ve öğretmenler için web tabanlı fonolojik farkındalık eğitim programını (FONFAR) geliştirmektir. Bu amacı gerçekleştirmek üzere Analiz (Analysis), Tasarım (Design), Geliştirme (Develop), Uygulama (Implement) ve Değerlendirme (Evaluation) olarak açılımı yapılan ADDIE modeli temel alınarak web tabanlı fonolojik farkındalık eğitim programı hazırlanmıştır. Araştırmada tasarım tabanlı araştırma yaklaşımı olan Tip 1 Tasarım ve Geliştirme Araştırma yöntemi (DDR) kullanılmıştır. Araştırmanın analiz aşamasında toplam altı öğretmen ile odak grup görüşmesi gerçekleştirilmiştir. İhtiyaç analizinin bir diğer adımında araştırmacı tarafından geliştirilen Fonolojik Farkındalık Bilgi Testi çevrimiçi bir şekilde okul öncesi, özel eğitim ve sınıf öğretmenlerinden oluşan toplam 246 katılımcıya uygulanmıştır. Tasarım ve geliştirme aşamalarında beş öğretmen bilgilendirme modülü hazırlanmıştır. Fonolojik farkındalık becerilerinin tüm aşamalarını ve görevlerini kapsayan öğretim etkinliklerinin yer aldığı toplam 208 etkinlikten oluşan dört öğrenci modülü hazırlanmıştır. Uygulama aşamasında; üç öğretmen (bir okul öncesi, bir özel eğitim ve bir sınıf öğretmeni) ile FONFAR öğretmen modülleri ve okul öncesi dönemde üç öğrenci ile FONFAR öğrenci modülleri pilot uygulaması gerçekleştirilmiştir. Pilot uygulamadan elde edilen bulgular, FONFAR'ın öğretmen ve öğrencilerin fonolojik farkındalık becerilerine ilişkin performanslarında olumlu etkisi olduğunu göstermektedir. Elde edilen sosyal geçerlik bulguları, FONFAR'ın sosyal geçerliğinin yüksek olduğunu göstermektedir.