SAVAŞIN İZLERİ: RUSYA-UKRAYNA ÇATIŞMASININ EKONOMİK, SOSYAL VE POLİTİK DİNAMİKLERİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RUBABA RAJABLI
Danışman: Bülent Açma
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Şubat 2022'de başlayan Rusya-Ukrayna çatışmasının küresel ekonomik, sosyal ve politik dinamiklere etkisi ele alınmıştır. Çatışmanın başlamasıyla birlikte Moskova'ya uygulanan ağır mali yaptırımlar, yalnızca Rus ekonomisini değil, küresel ekonomiyi de derinden etkilemiş ve dünya genelinde enerji ve gıda gibi temel ihtiyaç maddelerinin fiyatlarında keskin artışlara neden olmuştur. Bu araştırmanın temel sorusu, Rusya-Ukrayna çatışmasının siyasi ve ekonomik etkileri arasında nasıl bir ilişki olduğu ve liderlerin bu krizdeki politik tutumlarının ekonomik sonuçları ne yönde şekillendirdiğidir. Bu bağlamda araştırma hipotezi, Ukrayna'daki çatışmanın siyasi yönlerinin, ekonomik çıkarların önünde tutulduğu yönündedir. Bu durum, ülkelerin çatışmaya yönelik aldıkları kararların, ekonomik maliyetlere rağmen politik ve stratejik önceliklere göre şekillendiğini öne sürmektedir. Çalışmada kullanılan yöntem, Rusya-Ukrayna çatışmasının ekonomik etkilerini istatistiksel veri analizi ile incelemek ve enerji fiyatları, sanayi ve tarım ürünleri fiyatlarındaki değişimlerin temel nedenlerini değerlendirmek olmuştur. Bu kapsamda, enerji fiyatlarındaki artışın küresel enflasyonist baskıları nasıl tetiklediği, sanayi ve tarım ürünlerinin maliyetlerindeki yükselişlerin ekonomik büyümeyi ve yaşam standartlarını nasıl etkilediği verilerle analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, savaşın enerji fiyatlarını artırarak Avrupa başta olmak üzere birçok ülkeyi derinden etkilediğini ve bu durumun, küresel tedarik zincirlerinde aksamalara yol açarak resesyon tehdidini artırdığını göstermektedir. Çalışmanın sonucunda, savaşın siyasi boyutlarının ekonomik sonuçları öncelikle şekillendirdiği ve Soğuk Savaş sonrası oluşan siyasi ittifakların yeniden tanımlanmasına zemin hazırladığı gözlemlenmiştir. Rusya'nın doğrudan ve dolaylı yoldan uygulanan yaptırımlar karşısındaki tutumu, ekonomik maliyetlerin ötesinde stratejik çıkarlar doğrultusunda hareket ettiğini ve bu nedenle küresel ekonomide uzun vadeli istikrarsızlık risklerini artırdığını göstermektedir. Bu sonuçlar, gelecekte benzer krizlerde ekonomik çıkarların siyasi çıkarlar karşısında nasıl bir denge oluşturabileceğine dair önemli çıkarımlar sunmaktadır.