Türkiyede Öğretmenlerin Kişisel Asistan Olarak Üretken Yapay Zekâ Kullanımı: Gereksinim, Talep ve Yöntem Üzerine Sistematik Bir Araştırma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, UZAKTAN ÖĞRETİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Selçuk Ünal

Danışman: İlker Kayabaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de görev yapan öğretmenlerin üretken yapay zekâ teknolojilerini kişisel asistan olarak kullanmaya yönelik gereksinimlerini, taleplerini ve üretken yapay zekânın eğitime entegrasyonunun yöntemlerini incelemektir. Araştırmanın kuramsal temelinde üretken yapay zekânın eğitimde sunduğu fırsatlarla birlikte, öğretmen iş yüküne olumlu katkısı, getirdiği kaygılar, üretken yapay zekânın eğitime entegrasyonunda beklentiler gibi kavramlar yer almaktadır. Çalışma, karma araştırma yöntemlerinden keşfedici sıralı desen modeli ile yürütülmüş; ilk aşamada sistematik literatür taramasıyla temalar belirlenmiş, ikinci aşamada bu temalara uygun anket geliştirilerek nicel veri toplanmıştır. Araştırmanın katılımcıları 2024-2025 eğitim öğretim yılında Türkiye'nin çeşitli bölgelerinde görev yapan 403 öğretmendir. Elde edilen bulgular, öğretmenlerin üretken yapay zekânın iş yükünü azaltmada ve eğitim ortamlarında kullanımına genel olarak olumlu yaklaştığını ortaya koymaktadır, bununla birlikte üretken yapay zekânın eğitim ortamlarına dahil edilmesi sürecinde öğretmenler tarafından çeşitli kaygı ve beklentiler dile getirilmiştir. Eğitim düzeyi, mesleki tecrübe ve üretken yapay zekâya aşinalık gibi sosyo-demografik değişkenlerin katılımcıların görüşlerini anlamlı şekilde etkilediği görülmüştür. Sonuç olarak araştırmaya ilişkin bulgular tartışılmış ve gelecek araştırmalar için çeşitli öneriler sunulmuştur.