Bursa Arkeoloji Müzesi Bizans Dönemi mimari ve litürjik işlevli yapısal elemanları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SANAT TARİHİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FÜSUN AYTEKİN

Danışman: Ahmet Oğuz Alp

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yüksek Lisans tezinin ana konusunu, Bithynia Bölgesinde yer alan Prusa'nın Erken ve Orta Bizans Dönemi'ne ait Bursa Arkeoloji Müzesi'nde tespit edilen mimari ve litürjik işlevli yapısal elemanlarını oluşturmaktadır. Bursa Arkeoloji Müzesinde; Bursa, Bursa ilinin ilçeleri ve çevresinde bulunan, müzeye getirilen 120 parça tespit edilmiştir. Bu parçalar mimari ve litürjik işlevli yapısal elemanlar olmak üzere bir ana başlığa ve kendi içinde iki alt başlığa ayrılmıştır. Mimari İşlevli parçalar; 3 sütun kaidesi, 1 çifte sütun kaidesi, 1 postament/pedestal, 47 sütun başlığı, 4 çifte sütun başlığı, 4 impost başlığı, 5 paye başlığı, 2 çifte sütunce, 9 lento, söve ve arşitrav blokları, 1 çörten ve Litürjik işlevli parçalar; 8 balüster, 19 levha, 1 templon/kiborium sütunce gövdesi başlığı, 3 templon arşitravı,1 kiborium kemeri, 7 ambon yan kenar levhası oluşturmaktadır. Lahitler ise 3 lahit ve 1 lahit kapağından oluşmaktadır. Bulunan parçaların benzer örneklerle karşılaştırılarak tarihlendirme önerileri getirilmiştir. Çoğunluğu gri damarlı beyaz Prokennesos mermerinden yapılmış mimari ve liturjik işlevli yapısal elemanların süslemelerinde başkent Konstantinopolis'in yanı sıra bölgesel atölyelere özgü özellikler yansıtmaktadırlar. Anahtar Kelimeler: Bursa, Bizans, Bizans Mimarisi, Mimari Plastik, Litürji