Yapay zekâ destekli görsel tasarım araçlarını kullanan bireylerin dikkat kontrolü ve bireysel yaratıcılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, GÖRSEL İLETİŞİM TASARIMI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞÇE ESİN AKGÜL

Danışman: Hakan Altınpulluk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, yapay zekâ destekli görsel tasarım araçlarını kullanan bireylerin dikkat kontrolü ve bireysel yaratıcılık düzeyleri arasındaki ilişkiyi dikkat ekonomisi perspektifinden incelemektedir. Dijital çağda dikkat, sınırlı ve değerli bir bilişsel kaynak olarak yeniden tanımlanmakta, yaratıcı üretim süreçleri ise yapay zekâ teknolojileriyle dönüşmektedir. Yapay zekâ destekli görsel tasarım araçlarını aktif olarak kullanan 425 katılımcıyla yürütülen bu nicel araştırmada dikkat kontrolü ile bireysel yaratıcılık arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Eğitim ve gelir düzeylerinin yaratıcılık üzerinde etkili olmasına karşılık kullanım süresi ve amaç çeşitliliği gibi değişkenlerin anlamlı fark yaratmadığı belirlenmiştir. Bulgular, yaratıcı üretimin yalnızca teknolojik araçlara erişimle açıklanamayacağını, bu sürecin bireyin dikkat kapasitesi, bilişsel kontrol becerisi ve yapay zekâ teknolojileriyle kurduğu stratejik etkileşim düzeyiyle şekillenen bütüncül bir bilişsel süreç olduğunu göstermektedir. Çalışma yapay zekâ, dikkat kontrolü ve bireysel yaratıcılık etkileşimini çok katmanlı teorik bir çerçevede bütünleştirerek dijital çağın üretken birey profilini anlama çabalarına katkı sağlamaktadır.