Sosyal bilgiler eğitimi bağlamında bir afet eğitimi programının geliştirilmesi


Creative Commons License

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAMET KANTEKİN

Danışman: Erkan Dinç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Afetlerle başa çıkmanın en güzel yolu iyi bir afet eğitimidir. Afetlerin olumsuz etkilerinden kurtulmak için küçük yaşlardan itibaren bireyleri afet bilinci ile yetiştirmek gerekmektedir. Bu noktada Sosyal bilgiler eğitiminde afet eğitimine önemli görevler düşmektedir. Sosyal bilgiler dersi bağlamında afet eğitimi modül geliştirilmesini amaçlayan bu çalışmada bilimsel araştırma yöntemlerinden olan karma yöntem araştırmalarından gömülü karma desenle yürütülmüştür. Hazırlanan afet eğitim modülüne ilişkin toplam 14 farklı ders planı hazırlanmış, hazırlanan ders planları ders sürecinde Sosyal bilgiler öğretmeni tarafından tek gruplu ön test son test deneysel desen ile öğrencilere uygulanmıştır. Araştırma sürecinde veriler afet eğitimi başarı testi ve yarı yapılandırılmış görüşmeler ile elde edilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim öğretim yılı güz ve bahar dönemi, Ardahan ilinde yer alan MEB’e bağlı bir ortaokulda eğitim gören 5.sınıf Sosyal bilgiler dersini alan 25 öğrenci ve bu dersi yürüten Sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Elde edilen nicel veriler grup içi analizlerde bağımlı gruplar t-testi ile analiz edilirken, nitel veriler ise içerik analizi ile çözümlenip tablo ve şekiller halinde görüşülerek bulgular kısmında sunulmuştur. Elde edilen veriler ile afet eğitim modülünün katılımcı öğrencilerin başarı ortalamasının arttığı, öğrencilerin ders sürecinde eğlenerek öğrendikleri, ders sürecinde kullanılan materyal ve etkinliklerin öğrencilere afet eğitimi ile kalıcı öğrenmeler sağladığı görülmüştür. Ulaşılan bu sonuçlar ile birlikte öğrencilerin afet eğitim sürecini içselleştirebilmesi için daha fazla tatbikat ve uygulamalı eğitimlere bu süreçte yer verilmesi, afet eğitimini toplumun bir parçası haline getirmek için aile katılımlı afet eğitimi çalışmaları yapılabilmesi, afet eğitimini toplumun bir parçası haline getirmek için aile katılımlı afet eğitimi çalışmaların ve ülkemizde yer alan kurum ve kuruluşlar ile afet eğitimi konulu iş birliklerini yapılması gibi öneriler getirilmiştir.