Çevrimiçi ortamda işitme kayıplı çocuğa sahip ailelerde ebeveyn çocuk etkileşiminin desteklenmesi sürecinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, İŞİTME ENGELLİLER ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞULE YANIK

Danışman: Hasan Gürgür

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu eylem araştırmasının amacı, çevrimiçi ortamda işitme kayıplı çocuğa sahip ailelerde ebeveyn çocuk etkileşiminin desteklenmesi sürecinin incelenmesidir. Araştırmanın katılımcılarını, okul öncesi dönemde işitme kayıplı çocuğa sahip beş aile, beş işitme kayıplı çocuğu ve araştırmacı oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri, gözlem, günlük, video kamera kaydı, kontrol listeleri, izleme ve geçerlik komite toplantıları yolu ile toplanmıştır. Bu doğrultuda her bir aileden oyun/etkinlik videosu istenmiş ve aileler de kendilerine iletilen geri dönüt videoları ile desteklenmiştir. Elde edilen veriler sistematik analitik analiz yaklaşımı ile analiz edilmiştir. Süreç bu analiz anlayışıyla her bir aile için sistematik ve döngüsel olarak planlanmış ve yürütülmüştür. Yapılan analizler sonucunda, aile ve çocukların ev ortamında gerçekleştirdikleri etkinliklere ilişkin; etkinlik ve sözlü iletişim davranışlarına ilişkin bulgular ortaya çıkmıştır. Bu doğrultuda birinci ve ikinci ailenin etkinlik sürecindeki öğretimsel kaygılarla hareket etme davranışlarının azalmaya başladığı, çocuğun liderliğinde hareket etme davranışlarının ise arttığı söylenebilir. Çocukların da benzer şekilde etkinlikten keyif alma ve ebeveynlerini etkinliklerine kabul ve dâhil etme davranışlarında olumlu değişimler olduğu görülmüştür. Üçüncü ailenin etkinlik sürecinde etkinlik davranışlarının olumlu olmakla birlikte çocuğun etkinliğine katılma ve daha aktif olmaya ilişkin gelişme gösterdiği söylenebilir. Çocuğun da tek başına oynamak yerine birlikte oynamaya başladığı söylenebilir. Daha detaylı olarak tüm aileler ve çocuklara ilişkin bilgi, bulgu ve sonuçlar içerikte yer almış ve tartışılmıştır.