The Effects of field dependency and field independency on the performance of certain activity or question forms in listening comprehension ability

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1998

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: NİLAY YILMAZ

Danışman: Handan Yavuz

Özet:

YÜKSEK LİSANS TEZ ÖZÜ DİNLEME-ANLAMA YETİSİNDE ALAN BAĞIMLILIĞIN VE ALAN BAĞIMSIZLIĞIN BELİRLİ AKTİVİTE VE SORU TİPLERİNİN PERFORMANSINA ETKİSİ Okutman Nilay Yılmaz İngiliz Dili Eğitimi Anabilim Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Nisan 1998 Danışman: Yard. Doç. Dr. Handan Kopkalü Yavuz Bu çalışma, dinleme-anlama yetisinde, alan bağımlılığın ve alan bağımsızlığının belirli aktivite ve soru tiplerinin performansına etkisini araştırmaktadır. Öğrenmeyi etkileyen tüm faktörleri yeteri kadar bilemememiz dil öğretimim zorlaştırmaktadır. Bireylerin farklı dil öğrenme yetileri, bazı araştırmacıları öğrenmede bireysel farklılıkların bir sebebi olan bilişsel tipler üzerinde çalışmaya yönlendirmiştir. Dinleme-anlama becerisi öğretmenler için öğretmesi çok kolay fakat öğrenciler için öğrenilmesi çok zor olan bir beceri olarak düşünülmektedir. Öğretmenler için en zorlayıcı sorunlardan birisi, öğrencilerine dinleme-anlama becerisindeki zorluklarım yenmede nasıl yardım edecekleri konusudur. Bu nedenden dolayı, bilişsel tipler açısından öğrencilerin öğrenmelerine yardım edecek, dinleme-anlama becerisini açıklayan bilgilere gereksinim vardır. Bu çalışma Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi İngiliz Dili Eğitimi Programında gerçekleşmiştir. Çalışmaya toplam 88 birinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Öğrenciler, Saklı Şekiller Grup Testindeki puanlarına göre alan bağımlı ve alan bağımsız olarak ayrılmıştır. 9 hafta (18 saat) boyunca, çeşitli dinleme-anlama metinlerinde sekiz aktivite tipi - boşluk doldurma, doğru-yanlış, çoktan seçmeli, bilgi soruları, resimleri eşleme, konuşmacıların anlatım biçimlerini eşleme, tablo tamamlama ve sıraya dizme - üzerine çalışılmıştır. Her hafta 2 aktivite tipi üzerinde durulmuş ve bu aktiviteler bunu takip eden 2 hafta içinde 2 kez test test edilmiştir.Çalışmanın sonuçlarına göre, alan bağımsız öğrencilerin resimleri eşleme, tablo tamamlama ve çoktan seçmeli soru tiplerindeki performanslarının, alan bağımlı öğrencilerin bu soru tiplerindeki performanslarına göre daha iyi olduğu görülmüştür. Öğrenciler, dinleme- anlama yeterliliklerine göre seçildiklerinde bu sonuçlar farklılık göstermiştir. Bu durumda, alan bağımsızlılığının aktivite tiplerindeki performansa etkisine rastlanamamıştır. Bu çalışma, alan bağımlı ve alan bağımsız öğrencilerin performanslarının dinleme-anlama yeterlilik seviyelerine bağlı olarak farklılık gösterdiğini öne sürmektedir. Alan bağımlı öğrencilerin dinleme-anlama yeterlilik seviyeleri ne kadar yüksek olursa, alan bağımsız öğrencilerin bilişsel yapılarından dolayı performanslarının daha iyi olacağı beklenen aktivite tiplerindeki performansları, alan bağımsız öğrencilerinkine göre, o kadar daha iyi olmaktadır. Sonuç olarak diyebiliriz ki, öğrencilerin belirlenen activite ve soru tiplerindeki performanslarında, sadece bilişsel tiplerinin değil dinleme-anlama yeterlilik seviyelerinin de etkili olduğu gözlenmiştir.