Otistik özellikler gösteren çocuklara zincirleme serbest zaman becerilerinin öğretiminde sabit bekleme süreli öğretimin ve eşzamanlı ipucuyla öğretimin gömülü öğretimle sunulmasının etkililik ve verimliliklerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ÖZEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ONUR KURT
Danışman: Elif Tekin İftar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmada, otistik özellikler gösteren çocuklara zincirleme serbest zaman becerilerininöğretiminde sabit bekleme süreli öğretim ile eşzamanlı ipucuyla öğretimin gömülüöğretimle sunulmasının etkililik ve verimliliklerinin farklılaşıp farklılaşmadığı; ayrıca, buöğretim uygulamalarının gömülü öğretimle kullanımı konusunda Türkiye'dekiüniversitelerin özel eğitim bölümlerinde görev yapan ve son beş yıl içinde lisans ya dalisansüstü düzeyde Beceri ve Kavram Öğretimi dersini yürütmüş öğretim elemanlarınıngörüşleri incelenmiştir. Araştırmada tek-denekli araştırma modellerinden uyarlamalıdönüşümlü uygulamalar kullanılmıştır.Çalışma otistik özellikler gösteren 6-8 yaş aralığında dört öğrenci ile yürütülmüştür.Araştırmada deneklere öğretilen hedef davranışlar fotoğraf çekme ve CD çalar çalıştırmabecerileridir.Araştırmanın etkililik bulguları, otistik özellikler gösteren dört denekten üçünün serbestzaman becerilerini her iki uygulamayla da ölçütü karşılar düzeyde öğrendiklerinigöstermiştir. Dördüncü denekte eşzamanlı ipucuyla öğretimin daha etkili olduğugözlenmiştir. Dördüncü denekte sabit bekleme süreli öğretimle üzerinde çalışılanbeceride belirli bir düzeyde öğrenme gerçekleşmiş olmasına rağmen ölçütkarşılanamamıştır. Deneklerin tümünde iki uygulama arasında kalıcılık etkisi bakımındanönemli bir farklılık olmadığı görülmüştür. Deneklerin her iki yöntemle de öğrendikleriserbest zaman becerilerini korudukları gözlenmiştir. ki öğretim uygulaması verimlilikaçısından karşılaştırıldığında; elde edilen bulguların tüm deneklerde tutarlı bir biçimdeyinelenemediği görülmektedir. Çalışmada iki denekte gömülü öğretimle sunulan sabitbekleme süreli öğretimin gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretime kıyasladaha verimli olduğu; çalışmaya katılan diğer iki denekte ise, eşzamanlı ipucuylaöğretimin sabit bekleme süreli öğretime kıyasla daha verimli olduğu görülmüştür. Başkabir deyişle, bu çalışmada gömülü öğretimle sunulan sabit bekleme süreli öğretimlegömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretim arasında verimlilik değişkeniaçısından önemli bir fark görülmemiştir.Araştırma bulguları, Türkiye'deki üniversitelerin özel eğitim bölümlerinde görevyapmakta olan öğretim elemanlarının sabit bekleme süreli öğretim ve eşzamanlı ipucuylaöğretimin gömülü öğretimle sunulması konusunda olumlu görüşler ifade ettiklerinigöstermiştir.