The effect of financial literacy and the role of social capital in the relationship between financial inclusion and sustainable development in Iraq

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MUSTAFA HASAN HAMAD AMEEN HAMAD AMEEN

Danışman: Aslı Afşar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, Irak'ın Kürdistan Bölgesi'nde, özellikle Erbil, Duhok ve Süleymaniye illerini kapsayacak şekilde, finansal içerme (Fİ), finansal okuryazarlık (FO), sosyal sermaye (SS) ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) arasındaki etkileşimi incelemektedir. Bu üç şehirden 650 katılımcıdan toplanan anket verileri ve Hayes'in PROCESS makrosu ile yapılan analizler, finansal içermenin sürdürülebilir kalkınma üzerinde anlamlı ve doğrudan bir pozitif etkisi (β = 0.44, p < 0.001) olduğunu göstermektedir. Ayrıca, finansal okuryazarlık bu ilişkide kısmi aracı rol oynamaktadır. Sosyal sermaye ise doğrudan Fİ-SKA ilişkisini güçlendiren bir düzenleyici etkiye sahiptir. Sonuçlar, finansal içermenin kalkınma üzerindeki etkisinin, bireylerin finansal okuryazar olduğu ve güçlü sosyal ağlara dahil olduğu durumlarda arttığını ortaya koymaktadır. Çalışma, Irak'ta sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etmek için finansal erişimi genişleten, finansal eğitimi iyileştiren ve toplumsal sermayeden faydalanan entegre stratejiler geliştirmek isteyen politika yapıcılar için kritik bir kanıt temeli sunmaktadır.