Glokom Tedavisinde Kullanılmak İçin Tasarlanmış Nanofarmasötiklerin Hazırlanması, Karakterizasyonu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, FARMASÖTİK TEKNOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN CAN HOŞER
Danışman: Ahmet Alper Öztürk
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu çalışmada, glokom tedavisinde kullanılmak üzere brimonidin tartarat yüklü polimerik nanotaşıyıcı sistemlerin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Glokom, retinal gangliyon hücrelerinin kaybıyla karakterize edilen nörodejeneratif bir hastalık olup, göz içi basıncının düzenlenmesi bu sürecin yönetiminde kritik öneme sahiptir. Brimonidin tartarat, α2-adrenerjik reseptör agonisti olarak hem göz içi basıncını düşürmekte hem de nöroprotektif etki göstermektedir. Ancak kısa yarı ömrü, düşük biyoyararlanımı ve oküler uygulamada sınırlı rezidans süresi nedeniyle formülasyon optimizasyonu gerektirmektedir. Bu doğrultuda, bu tez çalışmasında EudragitÒ RS 100 bazlı nanopartikül sistemleri geliştirilmiş ve karakterize edilmiştir. Çift emülsiyon ve buharlaştırma yöntemiyle hazırlanan bu sistemler parçacık boyutu, polidispersite indeksi, zeta potansiyel, in vitro salım ve salım kinetiği, katı hal karakterizasyonları (DSC ve FT-IR), salım ve salım kinetiği açısından değerlendirilmiştir. Ardından geliştirilen nanopartikül sistemlerin biyolojik aktiviteleri, retinal hücre hattı kullanılarak hücre canlılığı, sitotoksisite ve oksidatif stres koşulları altında hücre koruyucu etki yönünden incelenmiş; ayrıca nanopartikül taşıyıcı sistemin hücresel yanıt üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Bunun yanı sıra, oftalmik kullanım açısından sterilite uygunluğu araştırılmıştır. Elde edilen bulgular, brimonidin tartarat yüklü nanopartiküllerin başarıyla hazırlandığını ve uzatılmış salım sağladığını göstermiştir. Bu çalışma, oftalmik ilaç taşıyıcı sistemlerinde polimerik nanopartiküllerin terapötik etkinliği artırma potansiyeline dikkat çekerek, glokom tedavisine yönelik önemli bir katkı sunmaktadır.