HAVA SAHASI EGEMENLİĞİ VE HUKUKİ SINIRLARI: KAVRAMSAL TEMELLER, TARİHSEL ANALİZ VE GELECEK PERSPEKTİFLERİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, KAMU HUKUKU ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNAB KARIMOVA

Danışman: Gökhan Güneysu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Uluslararası hukuk çerçevesinde, her devlet kendi kara parçası ve kara sularının üzerindeki hava sahasında tam ve münhasır egemenlik hakkına sahiptir. Söz konusu egemenlik, devletlere yabancı sivil ve askeri hava araçlarının ülke hava sahasına girişini kontrol etme, izin verme ya da yasaklama yetkisi tanır. Ancak bu egemenlik, uluslararası hava trafiğinin güvenliği ve iş birliği gereklilikleri doğrultusunda belirli kurallara tabi tutulur. Devletler egemenliklerini kullanırken, hava sahasının barışçıl ve güvenli kullanımını sağlayacak şekilde hareket etmekle yükümlüdür. Ne kadarda hava sahasının barışçıl olarak kullanılması gerektiği uluslararası hukukta kabul görse de bizler bu kuralların ihlal edildiği ile karşılaşmaktayız. Hava sahasının ihlalleri genellikle askeri veya casusluk amaçlı gerçekleşir ve uluslararası ilişkilerde gerginliklere neden olabilir. Uluslararası hava hukuku çerçevesinde, devletler hava sahalarını korumak için çeşitli tedbirler alabilirler. Günümüzde teknolojik gelişmelerle birlikte hava egemenliği ve hava sahası korunması konuları daha da önem kazanmaktadır. Özellikle bu gelişmeler hava trafik yönetimi, hava trafik kontrol sistemleri üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Çalışmamızda tüm bu konular detaylı bir şekilde incelenmiş, hava sahasının önemi ve tehditlere açık bir alan olduğu ele alınmıştır. Aynı zamanda bu alanın korunması için ulusal ve uluslararası alanda neler yapılabilir konusu açıklanmaya çalışılmıştır.