Kurumsal hafızadan geleceğe: Belgeler ve tanıklıklarla Anadolu Üniversitesi Eskişehir Meslek Yüksekokulunun kuruluşu ve dönüşümü (1990–2026)


Creative Commons License

Öztürk Başpınar N., Vural Ş. Y., Güldemir O. (Editör)

Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir, 2026

  • Yayın Türü: Kitap / Araştırma Kitabı
  • Basım Tarihi: 2026
  • Yayınevi: Anadolu Üniversitesi Yayınları
  • Basıldığı Şehir: Eskişehir
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Anadolu Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

  • Amaç ve Kapsam: Eser, Anadolu Üniversitesi bünyesinde 1990 yılında kurulan Eskişehir Meslek Yüksekokulunun (EMYO) 2026 yılına kadar uzanan 36 yıllık kurumsal gelişimini, yapısal kırılmalarını, kurumsal sürekliliklerini ve gelecek yönelimlerini bütüncül bir yaklaşımla incelemektedir. Çalışma, kurumun tarihsel dönüşümünü yalnızca kronolojik olarak aktarmakla kalmayıp mesleki yükseköğretim politikaları, program yapılanması, uygulamalı eğitim ve kurum kültürüyle ilişkisini ortaya koymayı hedeflemektedir.

  • Yöntem ve Veri Kaynakları: Nitel araştırma yaklaşımı kapsamında bütüncül tekli durum deseni ile yürütülen çalışmada geniş bir veri çeşitlemesine başvurulmuştur. Resmî yazışmalar, senato ve yönetim kurulu kararları, süreli yayınlar, fotoğraflar ve kurumsal arşiv belgeleri; mevcut ve emekli çalışanlar, kanaat önderleri, dış paydaşlar, öğrenciler ve mezunlardan oluşan 27 katılımcıyla gerçekleştirilen sözlü tarih görüşmeleriyle bir araya getirilmiştir.

  • Fiziksel ve Mekânsal Dönüşüm: EMYO'nun mekânsal tarihi üç ana aşamada ele alınmıştır: Şehir merkezindeki Atatürk Caddesi’nde yer alan kiralık binada geçen kuruluş yılları (1990–1996), Yunus Emre Kampüsü’nde inşa edilen ilk hizmet binası (1996–2007) ve 2007 yılından itibaren kullanılmakta olan mevcut modern hizmet binası.

  • Program Yapısı ve Kurumsal Uzmanlaşma: Kuruluşta teknik ve idari programları bir arada barındıran okul, 2001 yılında teknik programların Porsuk Meslek Yüksekokuluna aktarılmasıyla yönetim, büro, ticaret, turizm ve yiyecek-içecek alanlarına odaklanarak kurumsal uzmanlaşmaya gitmiştir. Zaman içinde Aşçılık, Pazarlama, Dış Ticaret ve Emlak Yönetimi gibi yeni programlar açılmış; Lojistik ve Kabin Hizmetleri gibi programlar ise yeni kurulan Ulaştırma MYO'ya devredilmiştir.

  • Yönetişim, Akademik Sermaye ve Kalite: Tekil kurucu liderlikten zamanla bölüm başkanlıkları, akademik kurullar, komisyonlar, dış paydaş mekanizmaları ve akreditasyon (TURAK vb.) süreçlerini içeren çok aktörlü katılımcı bir yönetişim modeline geçiş belgelenmiştir. Ayrıca akademik ve idari insan kaynağının gelişimi, bilimsel yayınlar, projeler ve dergi (ANAMEUD) yayıncılığı detaylandırılmıştır.

  • Uygulamalı Eğitim ve Paydaş Ekosistemi: "Ara değil, aranan eleman yetiştirme" anlayışıyla kuram ile uygulamanın birleştirilmesi; bilgisayar ve dil laboratuvarları, uygulama mutfakları ("Ocak", "Çörek", "Nar"), staj mekanizmaları ve yerel sektör/meslek odaları ile kurulan güçlü bağlar üzerinden analiz edilmiştir.

  • Özgün Katkı ve Sonuç: Eserin temel bilimsel katkısı; resmî belgelerin diliyle bireysel tanıklıkların çok sesli hafızasını dengeli bir yöntemle birleştirmesi, yerel bir kurum deneyimini Türkiye'deki mesleki eğitimin genel dönüşüm dinamikleriyle ilişkilendirmesi ve geçmiş birikimi geleceğin mesleklerine (dijitalleşme, yeşil dönüşüm, veri yönetimi) ışık tutacak stratejik bir kurumsal hafızaya dönüştürmesidir.

  • This study comprehensively examines the 36-year institutional development, structural ruptures, continuities, and future orientations of Eskişehir Vocational School (EMYO), established under Anadolu University in 1990, extending up to 2026. Employing a holistic single-case study design within qualitative methodology, the research aims not only to record the institution’s historical trajectory chronologically, but also to elucidate its nexus with vocational higher education policies, programmatic evolution, applied pedagogical practices, and organizational culture. The empirical corpus combines institutional archives—comprising official correspondence, senate and executive board resolutions, serial publications, and photographic records—with oral history narratives obtained through semi-structured interviews with 27 participants, representing faculty, administrative and support staff, alumni, students, opinion leaders, and external sectoral stakeholders.

    The findings analyze key spatial transitions, ranging from the initial leased premises on Atatürk Street to successive purpose-built facilities within the Yunus Emre Campus. Furthermore, the study explores programmatic specialization—most notably the transfer of technical curricula to Porsuk Vocational School in 2001 and Ulaştırma Vocational School in 2012—which reoriented EMYO toward management, trade, tourism, and gastronomy disciplines. The transition toward departmental governance, internal quality assurance, program accreditations, and industry-partnered applied learning models are critically assessed alongside staff career paths and changing student demographics. The original contribution of this work lies in triangulating multi-generational oral testimonies with documentary evidence, thereby transforming historical experiences from mere institutional recollection into a strategic institutional memory designed to navigate contemporary transitions toward digitalization, green practices, and data management in vocational education.