Eğitsel İletişimin Tasarımı

Detay Yayıncılık , Ankara, 2026

Eğitsel iletişim, eğitimin en eski ve en yeni sorusunu aynı anda taşır: Bir insan, bir

başkasının öğrenmesine nasıl aracılık eder? Bu soru, tahta başındaki öğretmenden

çevrim içi bir kursun ekranına, oradan üretken yapay zekâ ile yürütülen bir öğrenme

diyaloğuna kadar değişmeyen bir çekirdeği korur. Değişen şey, sorunun kendisi değil,

ona verdiğimiz yanıtların araçları, ölçeği ve aktörleridir.

Bu kitap, eğitsel iletişimi tek bir kuram ya da tek bir teknoloji üzerinden değil, sürecin

öğeleri üzerinden inceler. İletişim biliminin klasik süreç çözümlemesini (kaynak,

ileti, kanal, alıcı, kodlama, kod açma, geribildirim, gürültü) eğitim (öğretim)

bağlamına taşır; buna eğitsel iletişime özgü iki öğeyi — süreci önceleyen ileribildirimi

(öğretim tasarımı) ve süreci kuşatan çevreyi (öğrenme ortamı) — ekler. Böylece

on öğeli bir çerçeve elde edilir. Her öğe, ayrı bir bölümde ve aynı üç soruyla

incelenir: Bu öğenin işlevi nedir ve nasıl gelişmiştir? Onu hangi teknolojik ve kuramsal

gelişmeler dönüştürmüştür? Uygulamada bugün nerededir ve yarına doğru

hangi eğilimleri taşımaktadır?

Kitabın bakış açısı bilinçli olarak geçmişten bugüne ve geleceğe doğrudur. Her bölüm,

ilgili öğenin geleneksel sınıftaki yerinden başlar; onu dönüştüren kuramsal birikimi

ve teknolojiyi izler; bugünkü uygulamalara ve temkinli geleceğe yönelik öngörülere

ulaşır. Amaç ne teknolojiyi yücelten ne de geçmişi yücelten bir anlatı kurmaktır;

amaç, neyin değiştiğini ve neyin değişmeden kaldığını ayırt edebilmektir.

Kitap; öğretmen adaylarına, eğitim teknolojisi ve öğretim tasarımı öğrencilerine,

alanda çalışan uygulamacılara ve eğitsel iletişimin dönüşümünü bütünsel bir çerçeveden

izlemek isteyen herkese yöneliktir. Her bölümün başındaki ölçülebilir öğrenme

amaçları, okuma sürecini bir öz değerlendirme aracına dönüştürmek için tasarımlanmıştır.